Van ‘ja maar’ naar ‘ja want’  | Henk Krols

Er is niet alleen een energietransitie nodig, maar ook een denktransitie…

Het overkomt me nogal eens. Van die gesprekken met bedrijven over de energietransitie. “We vinden het wel belangrijk en zijn er ook wel mee bezig, maar…”. Vervolgens komt het smoezenboek te voorschijn. Er worden er allerlei redenen aangevoerd waarom het bedrijf toch niet erg opschiet met energiebesparende maatregelen. Of geen brood ziet in het zelf opwekken van duurzame energie. Laat staan om gasloos te gaan!

Eerlijk gezegd snap ik niet goed waar die weerstand vandaan komt, waarom bedrijven vooral belemmeringen zien. Ook in het maatschappelijke debat worden vooral de tegenstellingen aangezet en worden oplossingen ter discussie gesteld in plaats van omarmd. Willen we de klimaatdoelen halen, dan hebben we die luxe niet. Dan moeten we met elkaar alles op alles zetten, zullen we alle kansen en alle mogelijke maatregelen met beide handen aan moeten grijpen. Dat geldt voor ‘gewone stervelingen’, maar zeker voor bedrijven.

Dat de gasprijzen nu zo zorgelijk de hoogte inschieten, is daarom misschien wel een zegen, een kans. De ontwikkeling van nieuwe technieken, nodig voor de energietransitie, wordt noodzakelijk. Omdat de gasprijs zo hoog is, zullen deze technieken sneller in de terugverdientijd komen. Dat geldt voor energiebesparingstechnieken – alles wat je niet gebruikt, hoef je ook niet af te rekenen – maar ook voor alternatieven voor dat dure gas.

Waterstof is zo’n alternatief. Ik was blij verrast toen bekend werd dat er in de miljoenennota miljarden opzij gelegd worden voor de energietransitie. Een deel hiervan gaat naar de SDE++-regeling of wordt gebruikt om elektrisch rijden aantrekkelijk te maken. Daarnaast wordt een aanzienlijk deel gereserveerd voor de aanleg en verzwaring van de benodigde infrastructuur die voor de energietransitie nodig is. Zo wordt het bestaande gasleidingennetwerk in Nederland omgebouwd, klaar om waterstof te vervoeren naar de grote industriële clusters en verbruikers zoals je die treft in Zeeland, de haven van Rotterdam of bij Tata steel. De industrie kan de waterstof vervolgens gebruiken in haar processen als vervanging van aardgas. Waterstof is niet alleen een schoner alternatief (mits het om groene waterstof gaat natuurlijk) dan aardgas, het maakt ons ook minder afhankelijk van andere landen. Waar ik op hoop is dat als de heel grote jongens zijn voorgegaan, de andere industriële bedrijven vanzelf zullen volgen.

Nog even terug op ‘de gewone stervelingen’, mensen zoals u en ik. De door de VN vastgestelde Sustainable Development Goals (SDG’s) kent u natuurlijk allemaal. Onlangs kwam daar een aanvulling op, The Good Life Goals. Het gaat om een reeks persoonlijke klimaatacties die mensen over de hele wereld kunnen doen om de SDG’s te ondersteunen: 17 doelen in totaal. Nummer 13: Act on climate. De invulling is eenvoudig: eet meer plantaardig, minder vlees. Of loop en fiets en laat de auto vaker staan. Het zijn voorbeelden van kleine stapjes die iedereen kan zetten. Natuurlijk zijn er ook grotere stappen, zoals ‘Vraag om meer hernieuwbare energie in uw land’, maar het gaat vooral om het idee.

Er is niet alleen een energietransitie nodig, maar ook een denktransitie. Noem het omdenken. We moeten af van het ‘gejamaar’ en toe naar ‘Ja, want’. Ja, want de energietransitie is belangrijk. Ja, want als we zo doorgaan hebben we binnenkort natte voeten. Ja, want we willen niet langer afhankelijk zijn van andere landen. Ja, want van die hoge gasprijzen word je ook niet blij.

Dus, laat je niet meer afremmen, begin gewoon en doe wat je kunt. Of je nu burger, bedrijf of industriële grootmacht bent.

Op Process Control kunt u nog meer blogs vinden.

Heeft u zelf een interessante mening of visie op of over de procesindustrie? Laat het weten via redactie@processcontrol.nl.